stelt zich ten doel om zonder voorkeur voor een bepaalde richting of stroming bekendheid te geven aan het boeddhisme.
Seizoensblad van de stichting Vrienden van het Boeddhisme - Zomer 2014
WELKOM ACTUEEL TEKSTEN ARCHIEF STICHTING CONTACT LINKS ZOEKEN

Nieuwe artikelenNieuw: themabijeenkomst over karma
Word donateur!

Dalai Lama anno 1973
De Dalai Lama bezocht in 1973 voor het eerst ons land. Jacques den Boer schetst als ooggetuige de voorbereidingen en het verloop van dit bezoek. ‘Ontbijt tussen 6 en 6.30 uur. His Holiness is fond of honey.’ Uit het dagboek van Victor Westhoff, voorzitter van het ontvangstcomité: 'Nimmer tevoren heb ik een man ontmoet die van ogenblik tot ogenblik de psychische gesteldheid van zijn gesprekspartner glashelder doorziet, daar tevens boven staat en geen misbruik van dit inzicht maakt.'


Macht en mededogen
Bestaat er een boeddhistische maatschappijvisie? De sociaalpolitieke dimensie van het boeddhisme – hoe mededogen maatschappelijk in praktijk gebracht wordt – is onderbelicht. Toch blijken er drie globale visies te bestaan: 'Shambhala', 'Asoka', en 'Algemeen belang'. Jelle Seidel verkent hun betekenis en lanceert de Frankenslag Code.


‘Verdoe uw leven niet’
Waarom wordt iemand zenleraar? Welke drijfveren zijn er, welke persoonlijke achtergronden, wat geeft de doorslag? Wat houdt dit 'beroep' in? Frank De Waele antwoordt in een diepgravend interview.


Azië ontmoet Afrika
Het boeddhisme in Afrika is jong: nog geen eeuw geleden werd de eerste boeddhistische organisatie opgericht. De meeste boeddhisten zijn Aziatische arbeidsmigranten. Maar er zijn uitzonderingen, vooral in Tanzania, Botswana, Kenia, Oeganda, Malawi en Zuid-Afrika. Kees Moerbeek inventariseert.


Variaties van karma

Karma is een goed Nederlands woord. Het staat in Van Dale met deze betekenis:
'(volgens de leer van de zielsverhuizing in het hindoeïsme en boeddhisme) het geheel van goede en slechte daden en gedachten tijdens het aardse bestaan, dat iemands latere existenties mede bepaalt'. Daar valt wel wat op af te dingen en aan toe te voegen. De stichting VvB (Vrienden van het Boeddhisme) houdt er op 16 november 2014 een themabijeenkomst over.

Als voorbereiding daarop publiceren wij een korte serie artikelen. In het lentenummer gaf André Baets een overzicht van visies op karma in de tijd van de Boeddha. In deze editie komen de opvattingen in de grote Aziatische tradities aan bod. In het herfstnummer volgen de zienswijzen van westerse boeddhisten.


Kamma in de theravada Meditatieleraar Paul Boersma analyseert de karmaleer van de theravada, de oudste boeddhistische traditie, die o.a. voortleeft in Sri Lanka, Thailand en ook in ons land. Hoe werkt kamma na de dood? Kun je kamma werkelijk beïnvloeden? Kan een mens enkel door een wens de wet van kamma wijzigen?

Karma in Tibetaans boeddhisme Tulku Lobsang geeft een tibetaans-boeddhistische visie op karma. 'Wanneer wij onwetend zijn van de wet van onze ware natuur dan slapen we. Wanneer wij onwetend zijn van de wet van karma dan dromen we.’

Karma in Oost-Azië Henny van der Veere beschrijft de opvattingen over karma in mahayana-landen als China en Japan. Karma werd er 'causaliteit' in plaats van 'daad'. Het gaat dan eerder om de veelsoortige inzetbaarheid van rituelen om karmisch processen te beïnvloeden dan om een persoonlijke worsteling met het begrip karma.


Verwondering maakt vrij
Columnist Guus van Holland: 'Door meditatie en contemplatie leer ik anders kijken en luisteren naar wat zich om mij heen afspeelt. Zonder oordeel mensen bezien, zoals sportmensen die al hun talenten aanwenden om te tonen wat ze kunnen, hoe goed ze zijn. Kijk ze eens bezig zijn. Verbazing, vooral zonder oordeel kijken, is mooier dan kritisch kijken.’

Redactioneel

onderlijk hoe een handvol kleine zaadjes kan uitgroeien tot een rijke oogst. De natuur doet haar werk, maar de tuinder moet de prille plantjes koesteren en de uitlopers opbinden voordat na enige tijd geoogst kan worden.

In de jaren zeventig kwam de Dalai Lama naar ons land en trof er een bodem aan waarin dharmazaadjes prima gedijen, zoals inmiddels wel is gebleken. Ook in Vlaanderen kwamen deze uitheemse zaadjes tot wasdom. Lees in het interview met Frank De Waele hoe dat bij hem verliep. Het zuidelijk halfrond biedt eveneens een geschikte voedingsbodem voor de dharma. Met Sri Lankaanse en Chinese gastarbeiders kwam de dharma naar een aantal landen in Afrika, signaleren wij in ons seizoensblad. Interessant om te volgen hoe de boeddhistische exoot in Afrika aanslaat.

Als de voorwaarden gunstig zijn, kan een gewas ook in een vreemde omgeving ontspruiten, waarbij het soms verrassende aanpassingen ondergaat. De beeldspraak kan worden voortgezet tot en met een veelbesproken aspect van het boeddhisme, de leer van karma. Boeddhisten in het Westen én in Azië hebben aan deze leer over de gevolgen van onze daden, in dit leven en erna, zeer uiteenlopende uitleg gegeven en doen dat nog steeds. Over de verschillen in dit opzicht tussen drie belangrijke stromingen brengen wij hier artikelen die uitnodigen tot nadenken en, naar wij hopen, ook tot discussie op onze themabijeenkomst over karma in november.

Nadenken is zeker ook geboden over een ander vitaal aspect van het hedendaagse boeddhisme dat veel meer aandacht verdient: de sociaalpolitieke oriëntatie van boeddhisten in de westerse samenleving. De Boeddha sprak over heilzaam gedrag met zijn monniken, maar ook met vorsten en met leken uit alle lagen van de maatschappij . Hij zag in de organisatie van de sangha een ‘zaaiplan’ voor een verlichte samenleving. Wij publiceren een opvallend schema van zenbeoefenaars in Den Haag waarin politiek en mindfulness worden gekoppeld. Heilzame vakantielectuur!